Saturday, September 25 2021
ट्रेन्डिङ बडादशैंको साइत सार्वजनिक, टीकाको साइत १०ः०२ बजे शुभ एमालेभित्र तीव्र असन्तुष्टि: १० बुँदे कार्यान्वयनमा १० भाइको आशंका सुन चाँदीको मूल्य घट्यो दशैँ र तिहारमा पर्याप्त फूल दिन सकिन्न - व्यवसायी दशैँ र तिहारमा पर्याप्त फूल दिन सकिन्न - व्यवसायी गठबन्धन सरकारको निर्णयसँगै २३ राजदूत पद रिक्त आधुनिक प्रविधिको प्रयोगबाट जनगणना आजदेखि भेरोसेल खोपको पहिलो मात्रा खाने तेलको मूल्य झन्डै दोब्बरले वृद्धि राष्ट्रिय आकाङ्क्षा पूरा गर्नेतर्फ अग्रसर होऔँ : अध्यक्ष ओली राष्ट्रपतिद्वारा ५२३ जनाको कैद कट्टा साझा चुनौतीमा अमेरिका र नेपालबीच सहकार्य छ : अमेरिकी विदेशमन्त्री ४४ लाख डोज भेरोसेल खोप आज आउँदै बढ्यो विद्युतीय भुक्तानीको सीमा लोभ लाग्ने गरी पाक्नै लाग्यो स्याउ, किसान खुशी ‘स्वदेशी उद्योगलाई प्रोत्साहन कायमै’ खुल्न थाले राजधानीका सङ्ग्रहालय विनियोजन विधेयकमाथि विचार गरियोस् भन्ने प्रस्ताव पारित, अर्को बैठक असोज ४ गते कृषि बीमा शुल्कको अनुदान बढाइयो क्यान्सर, मिर्गौला रोगी र मेरुदण्डका बिरामीलाई मासिक पाँच हजार संविधान दिवस भव्य रूपमा मनाइने सांसदमा विरोधकैबीच तीनवटा अध्यादेश स्वीकृत नियुफमा 'बुलबुल'देखि 'आमा खान्डो'सम्म ३७ खेलसम्म अपराजित रही इटालीले विश्व कीर्तिमान बनायो दरदेखि दारुसम्म राष्ट्रिय जनगणना कात्तिक २५ देखि मङ्सिर ९ सम्म हुने प्रतिनिधिसभा बैठक स्थगित, अर्को बैठक आगामी शुक्रबार १ बजे बस्ने काठमाडाैंमा असाेज १ गतेबाट विद्यालय सञ्चालन गर्न पाइने गोकर्णेश्वर महादेव मन्दिर क्षेत्रमा भक्तजनको भीड शेयर बजारमा देखिएको समस्या समाधान गर्न अर्थमन्त्रीको आग्रह देश, राष्ट्रियता, स्वाधिनता र जनताको हितमा सबैले बोल्न पाउनुपर्छ : अध्यक्ष ओली मन्त्रिपरिषद्ले छिट्टै पूर्णता पाउँछ, सहमतिमै बजेट संशोधन : प्रवक्ता कार्की पहाडदेखि तराईसम्मै विपतकाे कहर निमित्तका भरमा सञ्चालन हुँदै स्थानीय तह टेनिसबाट टाढिँदै ओसाका जापानका प्रधानमन्त्री योशिहिदे सुगाले राजीनामा गर्नुहुने विश्वकप छनोटमा २८ वर्षपछि स्पेनको हार महाधिवेशन सफल बनाउन नेता पौडेलको पार्टीपंक्तिमा आग्रह महाधिवेशन सफल बनाउन नेता पौडेलको पार्टीपंक्तिमा आग्रह महाधिवेशन सफल बनाउन नेता पौडेलको पार्टीपंक्तिमा आग्रह रोनाल्डोले तोडे अली देईको कीर्तिमान म्याग्दीका खोमराज ‘वर्ड ब्लाइन्ड आइडल’ आर्थिक वृद्धि ४.०१ प्रतिशत ‘युभेन्ट्सको अपेक्षा पुरा भए रोनाल्डोले क्लब छोड्न पाउँछ’ मूल्यवृद्धि र कालोबजारी गर्नेलाई कारवाही गर्न निर्देशन हामी सरकारमा सहभागी: माधव नेपाल तीन दिनसम्म भारी वर्षाकाे सम्भावना काँग्रेस महाधिवेशन तयारी प्रारम्भ काँग्रेस महाधिवेशन तयारी प्रारम्भ केन्द्रीय कारागारका सबै कैदीबन्दीलाई खोप राहदानी सङ्ग्रहालय स्थापना राहदानी सङ्ग्रहालय स्थापना दिगो विकास लक्ष्यमा न्यून प्रगति भीडभाड नगरी चाडपर्व मनाउन आग्रह भीडभाड नगरी चाडपर्व मनाउन आग्रह खोप लगाउने सङ्ख्या झन्डै दोब्बर वृद्धि सहमतिको दस्तावेज तयार, भाषा मिलाइँदै, भोलि अन्तिम रुप दिइने कोपा अमेरिका : खल्लो सुरुआत, हेर्नलायक फाइनल संक्रमण दर अझै उच्च छ, तेश्राे लहर भयावह हुनसक्छ : जनस्वास्थ्यविद् कोरोनाले बढायो आर्युेवेद औषधिको महत्व साउनपछि राष्ट्रिय जनगणनाको प्रस्ताव

धान नफलेका कृषकले क्षतिपूर्ति पाउने

धान नफलेका कृषकले क्षतिपूर्ति पाउने

काठमाडौँ, साउन १५ गते । काभ्रे मण्डनदेउपुर नगरपालिकाका किसानलाई गलत धानको बीउ बिक्री वितरण गरेका कारण भएको क्षति र दुःखप्रति माफी माग्दै व्यापारीले क्षतिपूर्ति दिने भएका छन् । 
छिटो पाक्ने चैते धानको बीउ भनेर ढिलो पाक्ने धानको बीउ दिएर किसानलाई नोक्सान भएको स्वीकार गर्दै धानको बीउ बेच्ने काभ्रेका व्यापारी धु्रव ढकालले उनीहरूको सबै धान खरिद गरिदिने तथा बीउ खरिदमा सहुलियत दिने मञ्जुर गर्नुभएको छ । 
बीउ व्यापारी ढकालले कम पानी लाग्ने र चाँडो पाक्ने भन्दै मण्डनदेउपुर नगरपालिकाका अधिकांश किसानलाई कम्तीमा नौ सय केजी धानको बीउ बेच्नुभएको थियो । फागुन र चैतमा लगाइएको धान साउनमा पनि नपाकेपछि किसान चिन्तित भएका थिए । 
उनीहरूले क्षतिपूर्ति माग गर्दै स्थानीय व्यापारी तथा नगरपालिकाका प्रमुखसम्म पुगेर आवाज उठाएका थिए । उनीहरूले आवाज उठाउन थालेपछि बीउ बेच्ने कम्पनीले नेपाल कृषि अनुसन्धान परिषद् (नार्क)का राष्ट्रिय बाली विज्ञान अनुसन्धान केन्द्रका वरिष्ठ वैज्ञानिक डा. सुशीलराज सुवेदीको नेतृत्वमा गठित एउटा अध्ययन टोलीले त्यसको अनुसन्धान गर्न लगाएको थियो । त्यो अनुसन्धानले पनि चाँडो पाक्ने धानको बीउ भन्दै ढिलो पाक्ने धानको बीउ बेचेको ठहर गरेको थियो । 
वैज्ञानिक सुवेदीले स्थलगत अध्ययन गर्दा खुमल ११ जातको धानको बीउ बेचेको पाइएको तर उक्त धान १४४ दिनमा मात्र पाक्ने भएकाले चैते धानका लागि उपयुक्त नभएको जनाउनुभयो । स्थानीय व्यापारीले पनि ढिलो पाक्ने जातको धान थाहै नपाई बेचेको स्वीकार गरेको वैज्ञानिक सुवेदीले बताउनुभयो । व्यापारी ध्रुव ढकालले खुमलटारको एभरेस्ट सिड कम्पनी प्रालिबाट सो बीउ ल्याएर त्यहाँका किसानलाई बेच्नुभएको थियो । 
एभरेस्ट सिड कम्पनीका प्रमुख नारायण भण्डारीले पनि आफ्नो कम्पनीबाट नै ११ सय केजी बीउ लगेर त्यहाँ बेचेको स्वीकार गर्दै किसानले सो बीउ ढिलो रोपेको तथा मौसमले साथ नदिएका कारण ढिलो फलेको दाबी गर्नुभयो । 
जेजस्तो अवस्थाको भए पनि किसानको सबै धान आफूले खरिद गर्ने मञ्जुरी स्थानीय व्यापारीले गरेको र आफूले पनि आगामी वर्षका लागि धानको बीउ खरिद गर्दा त्यहाँका किसानलाई केही सहुलियत दिने मञ्जुरी गरेको उहाँले बताउनुभयो । 
काभ्रे मण्डनदेउपुर नगरपालिकाका किसान उद्धव तिमिल्सिनाले बीउ बेचेका व्यापारीले आफूहरूको धान खेतमा जेजस्तो अवस्थामा छ, त्यही अवस्थामा खरिद गरिदिने भनेका कारण आफूहरूले धमाधम धान काटेर वर्षे धान लगाइरहेको बताउनुभयो । 
फागुन÷चैतमा रोपेको धान अझै कुनैमा दान लाग्दै छ, कुनैमा पाक्दै छ भने कुनैमा दानासमेत लागेको छैन तर व्यापारीले जेजस्तो अवस्थामा छ, त्यो खरिद गरिदिने प्रतिबद्धता जनाएपछि किसानले अहिले धमाधम धान काटेर त्यसलाई व्यापारीलाई बुझाइरहेको उहाँले बताउनुभयो । “धानमा दान नै छैन, कुनैकुनैमा छ । मुस्किलले लगानी उठ्छ, त्यो नै धेरै हुन्छ,” उहाँले भन्नुभयो । बीउ बेचेका व्यापारी ध्रुव ढकालले गल्ती भयो भन्दै माफी पनि माग्नुभयो र जेजस्तो अवस्थामा छ त्यही अवस्थामा धान खरिद गरिदिने र आगामी वर्षका लागि धान खरिदमा सहुलियत दिने भनेपछि आफूहरूले क्षतिपूर्तिका लागि थप दबाब नदिएको किसानले बताए । यसमा किसानको हकहितका लागि आवाज उठाउने धानको बीउमा राष्ट्रिय किसान महासङ्घका अध्यक्ष नवराज बस्नेत पनि ठगिनुभएको छ । उहाँले पनि चैते धानको नयाँ जात र त्यसमा पनि छिटो पाक्ने भनेर एभरेस्ट सिड कम्पनीबाट नै बीउ लगेर रोप्नुभएको थियो तर उहाँहरूको धान पनि फलेको छैन । 
बीउबिजन ऐन २०४५ को दफा १३ को उपदफा २ अनुसार कुनै खास क्षेत्रका लागि मात्र उपयुक्त हुने भनी प्रजनकले निर्धारण गरेको किसिम र जातको सूचित बीउबिजन त्यसरी निर्धारण गरिएको क्षेत्रबाहेक अन्य क्षेत्रमा बिक्री वितरण गरिएमा १० हजारदेखि १५ हजार रुपियाँसम्म जरिवाना हुने उल्लेख छ । यो ऐनलाई संशोधन गर्न बनेको विधेयक संसद्मा विचाराधीन छ । सो विधेयकमा बीउबिजन बिक्री वितरणमा लापरबाही गरे जरिवाना थपिएको छ । 

कमेन्ट गर्नुहोस्